Antarctica, het witte continent

Zeilend naar Antarctica met de Bark Europa

Een jaar lang waren we in de ban van de reis naar het diepe zuiden: Antarctica “Het witte continent”. Na twee dagen reizen arriveren wij in Ushuaia. Ushuaia ligt op het zuidelijkste puntje van Argentinië. Er staan borden met de tekst: “El fin del mundo”, en “The End of the World”. Hier begint ons avontuur met de Bark Europa , een prachtig zeilschip dat in 1911 gebouwd is. We zien hem in de verte liggen, er wappert een rood-wit-blauwe vlag in de Argentijnse haven. Mijn hart begint harder te kloppen bij het aanzien van zo’n mooi schip, waar we overmorgen aan boord zullen gaan.

Het is 4 dagen zeilen over de Drake Passage. De Drake passage is een beducht water. Over deze plek, waar de Stille en Atlantische oceaan elkaar ontmoeten, doen ongelooflijke verhalen de ronde. Golven van 15 meter hoog zijn er zeer gewoon en zeeziek worden is meer regel dan uitzondering. Ruim duizend kilometer beducht water waar we over gaan varen. Van alle opvarenden is driekwart Nederlands en het is goed te weten dat een aantal passagiers een medische achtergrond heeft. Altijd handig.

Bultruggen

Aan boord geniet ik van elke stap in de wind op het dek en bewonder ik de enorme albatrossen met hun spanwijdte van wel 3,5 meter. Ze laten zich gracieus meevoeren door de wind. Duizenden kilometers kunnen ze afleggen. Kommer, van beroep visser, kan er zó boeiend over vertellen dat ik niet goed begrijp dat ik deze beesten niet eerder zo heb bewonderd. Hij weet elk detail uit te leggen. Ze volgen de boot. We varen volop met zeil en de motoren zijn uit. Opeens klinkt de kapitein: “Whales, at eleven o’clock”. Een hele run op het voordek. Al gauw kwam een school enorme bultruggen van zeer dichtbij ons schip bewonderen. Dan weer bij het voordek, dan weer naar de andere kant. Het geklik van de camera’s is het geluid dat domineert.

Ik dacht dat Japanners veel foto’s konden maken maar nu weet ik dat de Nederlander het digitale fototoestel ook heeft gevonden. En ja, ik moet toegeven: het is ook moeilijk om deze wereld niet door de lens te zien.Je wil namelijk niet het risico lopen dat het volgende fantastische plaatje te moeten missen. Aan boord dragen we allemaal ons steentje bij, zeilen hijsen, klimmen in de hoge masten om zeilen vast te maken, wacht lopen en piepers schillen. Alles mag, niets hoeft en er heerst een enorm gezellige en saamhorige sfeer. We krijgen regelmatig een lezing te horen en films te zien over het ontstaan en de evolutie van Antarctica en over de opwarming van de aarde.

IJsbergen

Na 4 dagen arriveren we bij de Zuidelijke Shetland-eilanden. Met de zodiacs (oplaasbare rubberboten) gaan we aan land. Allemaal voorzien van een overlevingspak en een zwemvest, goed ingepakt in thermische, winddichte kleding. Het welkomstcomité bestaat uit een kolonie pinguïns, zeehonden en zeeolifanten. Je geniet van het schouwspel: elkaar begroeten, de burenruzies, het pikken van elkaars neststenen, het beschermen van hun jong. Maar dan doemt er een roofvogel op: een Grote jager (of Skua) vliegt rakelings boven de pinguïns om een jong mee te pikken. Dit is de harde werkelijkheid van het leven van een pinguïn. Ze negeren ons volkomen en gaan gewoon hun eigen gang. We gaan weer aan boord om verder te varen. En dan staat de wereld even stil…in de verte zien we onze eerste ijsberg opdoemen. Wat een schitterend moment. We maken een zodiac-tour langs Trinity Island. Een kleine ijsberg breekt voor onze zodiac af. Voorzichtigheid is geboden. Een blauw-witte omgeving omringt ons en ondanks de kou krijg ik het warm bij het zien van zoveel moois. Ons schip ligt in een baai waar we omgeven zijn door ijswanden van zeker 40 meter hoog. De sneeuw schuift door de druk en de hellende ondergrond langzaam naar de uiteinden. Deze witte schuivende wereld die hoog boven ons uittorent maakt geluid. Rommelend, donderend en dreigend. We varen zuidwaarts en zien de eerste beelden van het vaste land Antarctica. De zonsondergangen geven prachtige beelden want echt donker wordt het hier niet. Het geeft een machtig gevoel hier te zijn. Je hoort alleen de natuur, je voelt, ziet en ruikt de zuivere lucht. Ver weg van de bewoonde wereld is dit een unieke belevenis. Om toerbeurt sta je aan het roer of loop je wacht. Iedereen draagt zijn steentje bij. Momenten ben je alleen met je gedachten en absorbeer je deze geweldige ervaring.

Paradise Bay

Ronduit spectaculair is het bezoek aan Paradise Bay. Het biedt één van de mooiste sneeuwlandschappen op aarde. De zodiacs gaan te water en van zeer nabij zien wij de meer dan 40 meter uit het water oprijzende Petsval-gletsjer. Vanuit de de verte doet de gletsjerrand denken aan een rij onregelmatige tanden. Het ijs is blauwgekleurd vanwege de hoge druk van het bovenliggende ijs. Overal om ons heen zijn door de wind vervormde ijsbergen, gigantische gletsjers en besneeuwde bergen te zien. Het water is vlak en de bergen lijken verdubbeld te zijn door de weerspiegelingen in het water. En het is stil. Overweldigend stil.

In Paradise Bay is de waterspiegel effen. Aan land worden we weer begroet door pinguïns.
Bij het Oekraïense onderzoeksstation Vernadsky ontvangen wetenschappers ons met zelf gestookte wodka. Hier, op het zuidelijkste puntje van onze reis, vieren we de kerst. Op de terugweg gaan we door Lemair Channel. Lemaire Channel bestaat uit een nauwe kloof van 7 kilometer lang, die wordt omgeven door bijna verticale bergwanden met gletsjers. Niet voor niets wordt deze kloof ook wel de ‘Kodak-gap’ of de ‘Fuji-tunnel’ genoemd. Iedereen staat op dek om foto’s te maken van dit spectaculaire landschap. We zien een groepje orka’s en je hoort de telelenzen zoomen want ze houden zich op een veilige afstand.

Langzaamaan koersen we weer naar Kaap Hoorn. Regelmatig hangt er iemand over de railing om zijn maag te legen. Ik geniet van de overblijfselen van een eerdere zware storm. We worden weer vergezeld door enorme albatrossen. En dan, na 4 dagen, zien we Kaap Hoorn in de verte. Ik sta aan het roer en heb moeite om het schip op koers te houden. Het schip schommelt van links naar rechts en op het schip zijn de lijnen aangebracht om je stevig vast te kunnen houden zodat je veilig naar de andere kant kunt lopen. Het geeft een stoer gevoel. Dan komen we weer in Ushuaia en alles lijkt weer als vanouds. Ik heb nu al heimwee naar het schip. De reis is voorbij, maar de prachtige herinneringen aan dit betoverende, ongerepte continent blijven.

Door: Elly Korzelius